کم‌کاری تیروئید (Hypothyroidism)

مریض میاد و می‌گه: "دکتر همه‌ش خسته‌ام، با اینکه غذام زیاد نشده ولی دارم چاق می‌شم و پوستم هم خیلی خشک شده"

می‌پرسی: "ریزش مو یا یبوست هم داری؟ سرمایی‌تر از بقیه نشدی؟"

می‌گه: "آره اتفاقاً خیلی یبوست می‌گیرم و تو تابستون هم پاهام یخه"

می‌پرسی: "احساس افسردگی، فراموشی یا اختلال تو پریودات (اگه خانم باشه) نداری؟"

می‌گه: "حافظه‌ام خیلی ضعیف شده و حوصله هیچ کاری رو ندارم"

• خستگی و علائم کندی متابولیسم + TSH بالا و Free T4 پایین = کم‌کاری اولیه تیروئید
• اگه فقط TSH بالا بود و T4 نرمال بود، می‌شه کم‌کاری ساب‌کلینیکال که درمانش شرایط خاص و اندیکاسیون‌های خودش رو داره
• استاندارد طلایی تشخیصمون همون پنل تیروئید تو آزمایش خونه و برای بررسی علت (مثل هاشیموتو) چک کردن آنتی‌بادی Anti-TPO خیلی کمک‌کننده‌ست

• می‌پرسی "خستگیت بیشتر فیزیکیه یا روحی و از چیزایی که قبلاً لذت می‌بردی دیگه لذت نمی‌بری؟"، اگه گفت آره و علائم فیزیکی دیگه رو نداشت -> به افسردگی (Depression) شک می‌کنی

• می‌پرسی "خونریزی‌های پریودت زیاده و موقع پله بالا رفتن نفس‌کم میاری؟"، اگه گفت آره -> به کم‌خونی فقر آهن (Anemia) شک می‌کنی

• می‌پرسی "خرپف شدید شبانه داری و صبح‌ها با سردرد از خواب بیدار می‌شی؟"، اگه گفت آره (مخصوصاً تو افراد چاق) -> به آپنه انسدادی خواب (OSA) شک می‌کنی

• کاهش شدید سطح هوشیاری، هیپوترمی (افت دمای بدن) و برادی‌کاردی شدید (شک به کما میکسدم که اورژانس مرگباره)

• بروز درد قفسه سینه یا آریتمی قلب بلافاصله بعد از شروع لووتیروکسین در افراد مسن

• کم‌کاری تیروئید ثانویه (یعنی TSH پایین یا نرماله ولی T4 پایینه که نشون‌دهنده مشکل تو هیپوفیزه و باید بره پیش فوق تخصص غدد)

• مریض به هیچ وجه نباید لووتیروکسین رو همزمان با قرص آهن، کلسیم یا داروهای معده (مثل امپرازول و شربت آلومینیوم ام جی) بخوره چون جذبش رو مختل می‌کنن (حداقل ۴ ساعت فاصله لازمه)

• تو خانم‌های باردار نیاز به لووتیروکسین حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد بالا می‌ره، پس به محض مثبت شدن تست بارداری باید دوزش رو طبق نظر غدد یا زنان زیاد کنی وگرنه روی سیستم عصبی جنین تاثیر می‌ذاره

• برندهای مختلف لووتیروکسین ممکنه جذب متفاوتی داشته باشن، به مریض بگو سعی کنه همیشه از یه برند و یه شرکت استفاده کنه تا سطح هورمونش نوسان نکنه

• بعد از شروع دارو یا تغییر دوز، زودتر از ۶ تا ۸ هفته TSH رو چک نکن چون طول می‌کشه تا سطحش تو خون ثابت بشه

• وقتی دوز دارو تنظیم شد و TSH اومد تو رنج نرمال، می‌تونی آزمایش رو سالی یک یا دو بار تکرار کنی

• حتماً دارو رو با معده کاملاً خالی و با یه لیوان پر آب بخوره

• اگه یه روز خوردن قرص رو فراموش کرد، فرداش می‌تونه دو تا قرص رو با هم بخوره

• این دارو معمولاً تا آخر عمر باید مصرف بشه، به محض اینکه علائمش خوب شد نباید قرص رو خودسرانه قطع کنه